لطفا برای مشاهده چکیده به متن کامل (PDF) مراجعه فرمایید.

هدف اصلی تحقیق حاضر بررسی عوامل اجتماعی موثر بر گرایش دانش آموزان به مصرف سیگار بوده است. روش تحقیق، پیمایشی و ابزار جمع آوری اطلاعات نیز پرسش نامه می باشد. جمعیت تحقیق حاضر عبارت است از دانش آموزان دبیرستانی شهر قائم شهر که در سال تحصیلی 85-86 مشغول به تحصیل بودند و در مجموع 400 نفر از این دانش آموزان به روش نمونه گیری تصادفی طبقه ای متناسب به عنوان نمونه تحقیق انتخاب شدند. چهارچوب نظری تحقیق عبارت است از نظریه های پیوند اجتماعی هیرشی، پیوند افتراقی ساترلند و تقویت افتراقی اکرز. متغیرهای مستقل الگوی تحلیلی شامل پیوستگی، التزام، دوستان سیگاری، باور و تقویت افتراقی می شوند. بر اساس تحلیل داده های تحقق تمامی فرضیه های یازده گانه تحقیق تایید شدند. از میان 5 متغیر مستقل، متغیر باور با ضریب تاثیر -0.24 مهم ترین تبیین کننده گرایش به مصرف سیگار بوده است و متغیرهای دوستان سیگاری، التزام، تقویت افتراقی و پیوستگی به ترتیب تبیین کننده های بعدی متغیر وابسته هستند.

1با توجه به گسترش ازدواج سفید به عنوان مسئله ای اجتماعی، این تحقیق با استفاده از نظریۀ یادگیری اجتماعی ایکرز به بررسی این پدیده در میان 277 نفر از دانشجویان دانشگاه مازندران پرداخته است. نظریۀ پیش گفته، احتمال وقوع رفتار مجرمانه یا همنوایی را تابعی از تعادل این تأثیرات بر رفتار می داند. یافته ها نشان داد درمجموع حدود یک پنجم از کل نمونۀ تحقیق به لحاظ نگرشی با ازدواج سفید مخالف، حدود نیمی بینابین و حدود یک سوم موافق هستند. از منظر نگرشی، تفاوت معناداری میان دانشجویان دختر و پسر وجود ندارد؛ اما از بُعد رفتاری، دانشجویان پسر بیشتر از دانشجویان دختر ازدواج سفید (داشتن رابطۀ بدون تعهد) را تجربه کرده اند. همچنین، طبق نتایج تحلیل رگرسیونی چندگانه، متغیر میزان پیوند افتراقی بر ابعاد شناختی و رفتاری، متغیر میزان تقویت افتراقی بر ابعاد شناختی، عاطفی و رفتاری و متغیر میزان تقلید نیز بر بُعد عاطفی نگرش به ازدواج سفید تأثیر معنادار دارد. بنابراین، دانشجویانی که در معرض پیوند و تقویت افتراقی قرار می گیرند، نگرش مساعدتری به ازدواج سفید و درگیرشدن در تجربۀ آن دارند. درواقع، نگرش مساعد یا نامساعد نسبت به ازدواج سفید، به پاداش ها و مجازات های ادراکی بستگی دارد. ازاین رو هرچه ارزش، دفعات و احتمال پاداش برای یک رفتار اجتماعی بیشتر باشد، احتمال وقوع و تکرار آن بیشتر است و برعکس. چون در بافت فرهنگی و دینی ایران، تبعات منفی ازدواج سفید (از قبیل احتمال بارداری ناخواسته، سقط جنین، احتمال بالای مرگ ومیر مادران در سقط های زیرزمینی، خشونت فیزیکی و روانی، عدم حمایت قانونی و...) برای دختران بیشتر از پسران است، ازاین رو دانشجویان دختر کمتر از دانشجویان پسر به ازدواج سفید روی می آورند.

این پژوهش، مبتنی بر روش پیمایشی بوده و با استفاده از ابزار پرسشنامه، بخش های انتخاب شده نظریه یادگیری اجتماعی ایکرز را، برای تبیین رفتارهای وندالیستی مورد آزمون قرار داده است. نظریه یادگیری اجتماعی ایکرز که با عنوان نظریه تقویت افتراقی شناخته شده، چهار عنصر مهم یعنی، همنشینی افتراقی، تعاریف افتراقی، تقویت افتراقی و الگوهای افتراقی را به عنوان عوامل یادگیری رفتار انحرافی مطرح کرده است. پژوهش حاضر تنها یک جنبه از این نظریه یعنی تقویت افتراقی را مورد بررسی و آزمون تجربی قرار می دهد. برای سنجش متغیر تقویت افتراقی شش بعد در نظر گرفته شد و سپس با در نظر گرفتن شش فرضیه، هر یک از این ابعاد بطور جداگانه بررسی شده است. حجم نمونه تحقیق 392 نفر می باشد که از میان دانش آموزان سوم دبیرستانی شهر یاسوج، به روش نمونه گیری تصادفی طبقه ای متناسب، انتخاب شده اند. همچنین، اعتبار سنجه های تحقیق با استفاده از روش اعتبار محتوی و اعتبار سازه و پایایی تحقیق نیز با استفاده از ضریب آلفای کرونباخ ارزیابی شده است. تحلیل مبتنی بر رگرسیون چند متغیره، گویای آن است که از میان ابعاد متغیر تقویت افتراقی، چهار بعد عکس العمل، تشویق، پاداش و موازنه تقویت، معنادار بوده و دو بعد بازدارندگی و هزینه، معنادار نیستند. بعد تشویق قویترین پیش بینی کننده رفتارهای وندالیستی می باشد و در مرتبه دوم، بعد پاداش قرار دارد. همچنین، بعد هزینه نیز کمترین قدرت پیش بینی را در میان ابعاد شش گانه متغیر تقویت افتراقی داشته است.

روابط فرازناشویی در بسیاری از جوامع به شدت در معرض انگ و برچسب زنی قرارداشته و به یکی از مسائل مهم و اساسی میان زوج ها بدل شده است. با وجود رواج آن باز هم پدیده ای است که مورد انگ زنی قرار می گیرد و وقتی جامعه با آن روبه رو شود مایه شرمساری خواهد بود. پژوهش حاضر با هدف بررسی گرایش زنان متاهل به روابط فرازناشویی صورت پذیرفته است که می کوشد در پرتو نظریه یادگیری اجتماعی ایکرز، این مساله اجتماعی را تبیین کند. این مطالعه با استفاده از روش پیمایش در میان80 نفر از زنان متاهل شهر بابل که بر اساس شیوه نمونه گیری غیرتصادفی از نوع گلوله برفی انتخاب شده اند، انجام شده است. یافته های پژوهش حاکی از آن است که بین متغیرهای تقویت افتراقی و تقلید و گرایش به روابط فرازناشویی رابطه مثبت و معناداری وجود دارد. رگرسیون چندگانه نشان می دهد که از میان متغیرهای مستقل، متغیر پاداش تصوری بیشترین پیش بینی پذیری را بر متغیروابسته یعنی گرایش به روابط فرازناشویی دارد. نتایج بدست آمده نشان می دهد که گرایش به روابط فرازناشویی تحت تاثیر «پاداش ها»، «عکس العمل ها» و «تقلید از رسانه ها»، تقویت شده و تکرارپذیری اش بالا می رود. در واقع، روابط فرازناشویی تابعی است مثبت و مستقیم از تقویت افتراقی و تقلید که هر دو به عنوان محرک های متمایز کننده رفتار عمل می کنند.

به توجه به اهمیت سیانوز در کودکان بویژه در دوره نوزادی، کادر پزشکی مسوول مراقبت از کودکان باید آگاهی کافی از نحوه تشخیص، علل بوجود آورنده آن و درمان موثر و به موقع  آن داشته باشند. سیانوز تغییر رنگ آبی پوست بدلیل وجود خون فاقد اکسیژن(deoxygenated)  در شبکه مویرگی می باشد. این وضعیت ناشی از وجود هموگلوبین احیا شده به میزان 5 گرم یا بیشتر در خون مویرگی بوجود می آید. سیانوز ممکن است مرکزی یا محیطی باشد. در سیانوز محیطی (peripheral) فقط پوست دچار تغییر رنگ میگردد. هر چند سیانوز محیطی غیر معمول است ولی میتواند بصورت فیزیولوژیک و در اثر ازدیاد شبکه وریدی اطراف چشم ها، بینی یا لب ها به ویژه در کودکان با رنگ پوست روشن مشاهده شود، که ناشی از تغییرات  متناوب وازوموتور در پوست می باشد . اندام های شیرخواران در تماس با سرما میتواند آبی رنگ ( آکروسیانوز فیزیولوژیک ) گردد . علت پاتولوژیک آکروسیانوز انقباض آرتریولهای پوستی بدلیل پایین بودن برون ده قلبی است (مثل شوک) که در این حالت انتهای اندام مربوطه سرد می باشد. سیانوز مرکزی(central)  موقعی اتفاق می افتد که 5 گرم یا بیشتر هموگلوبین احیا شده در خون شریانی وجود داشته باشد. در این حالت علاوه  بر بستر ناخن ها، زبان و مخاط ها نیز کبود می باشند. در سیانوز مرکزی بر خلاف محیطی اندام ها گرم میباشند. بهترین شاخص سیانوز مرکزی زبان می باشد که بدلیل فقدان پیگمانتاسیون و غنی بودن از عروق است. سیانوز مرکزی در اثر شانت راست به چپ داخل قلب یا ریه بوجود می آید. اصطلاح سیانوز افتراقی (differential) زمانی اطلاق میگردد که سیانوز در اندام تحتانی بیشتر از اندام فوقانی باشد یا بر عکس، این وضعیت غالبا از نظر بالینی قابل تشخیص نیست و با اکسی متری تشخیص داده میشود. سیانوز  مرکزی تا 20 دقیقه بعد از تولد می تواند فیزیولوژیک باشد ولی بعد از آن همیشه پاتولوژیک است و نیاز به بررسی دقیق دارد. یک سوم شیرخواران مبتلا به بیماری قلبی مادرزادی کشنده مهمترین نشانه آنها سیانوز بوده و یک سوم دیگر نیز سیانوز همراه با نشانه های تنفسی دارند، که تاکیدی بر اهمیت تشخیص سیانوز مرکزی است. سیانوز مرکزی شامل علل تنفسی، قلبی، سیستم عصبی مرکزی cns ) (، هماتولوژیک یا متابولیک می باشد. ارزیابی اولیه در شیرخواران سیانوتیک مشاهده الگوی تنفسی است. تنفس ضعیف یا نامنظم اغلب همراه با رفلکس های ضعیف و مشکلات cns است. وجود تشنج و دپرسیون عمومی شدیدا مطرح کننده علل cns است، برعکس شیرخواران مبتلا به بیماری تنفسی یا قلبی، تنفس مشکل یا شدید همراه با تاکی پنه دارند. Hyperoxia test یک روش افتراق بیماریهای قلبی مادرزادی سیانوتیک از بیماریهای ریوی است. تجویز اکسیژن 100% در نوزادان مبتلا به بیماری قلبی سیانوتیک باعث افزایش قابل توجه فشار اکسیژن شریانی( pao2 )  نمی شود. اگر pao 2 به بیش از 150 میلیمتر جیوه برسد شانت داخل قلبی معمولا رد میشود، در حالیکه در بیماران مبتلا به مشکلات ریوی افزایش قابل توجه می یابد. در شیرخواران مبتلا به اختلالات cns، با تهویه مصنوعی pao2 بطور کامل طبیعی میشود. هرچند وجود سوفل قلبی قابل توجه معمولا بیانگر علت قلبی سیانوز است، بعضی از نقص های قلبی شدید ممکن است در ابتدا همراه با سوفل نباشد (مثل simple  tga). رادیوگرافی قفسه سینه ممکن است در افتراق بیماریهای قلبی از تنفسی مفید باشد، در بیماریهای قلبی جریان خون ریوی ممکن است کم، نرمال یا زیاد باشد و قلب نمای خاصی داشته باشد در حالیکه در بیماریهای تنفسی پاتولوژی ریوی مشاهده میگردد. اکوکاردیوگرافی تست غیر تهاجمی جهت تعیین وجود بیماری قلبی مادرزادی است. اکوکاردیوگرافی از انجام کاتتریسم قلبی و آنژیوگرافی غیر ضروری جلوگیری کرده و اطلاعات بسیار مفیدی را بدست میدهد. اگر بلافاصله اکوکاردیوگرافی در دسترس نبود و احتمال بیماری قلبی سیانوز دهنده انفوزیون پروستاگلندین (برای ضایعات وابسته به کانال شریانی) باید شروع شود. بدلیل ریسک هیپوونتیلاسیون ناشی از پروستاگلندین، فردی که در لوله گذاری داخل تراشه نوزاد مهارت دارد باید در دسترس باشد. متهموگلوبینمی از علل نادر سیانوز می باشد و هنگامی که   pao2نرمال ولی اشباع اکسیژن شریانی پایین است باید به این بیماری شک کرد.

این پژوهش به تحلیل روابط اجتماعی و همنشینی های شخصیت های گلستان سعدی از منظر نظریه همنشینی افتراقی ادوین ساترلند پرداخته است. نظریه همنشینی افتراقی تأکید دارد که رفتارهای اجتماعی، به ویژه انحرافی، از طریق تعاملات و یادگیری از هم نشینان شکل می گیرد. هدف تحقیق، بررسی تأثیر محیط اجتماعی و روابط انسانی بر رفتار شخصیت ها و ارائه الگوهایی برای پیشگیری اجتماعی از جرم است. این پژوهش با استفاده از روش تحلیل محتوا، حکایات گلستان سعدی را از دیدگاه جرم شناسی و تأثیر روابط اجتماعی بر رفتار شخصیت ها مورد بررسی قرار داده است. نتایج تحقیق نشان می دهند که محیط های اجتماعی و هم نشینی های مثبت شخصیت ها را به سمت رفتارهای اخلاقی و اجتماعی هدایت می کند، در حالی که محیط های فاسد موجب بروز رفتارهای انحرافی می شود. این یافته ها تأکید می کنند که آموزه های سعدی می توانند در پیشگیری از جرم و ارتقاء روابط اجتماعی مثبت در جامعه امروز مؤثر باشند. تحلیل حکایات نشان می دهد که سعدی با ظرافت خاصی به نقش تعیین کننده محیط و همنشینان در شکل گیری شخصیت و رفتار افراد توجه داشته است.

مفعول نمایی افتراقی ویژگی زبانهایی است که همه مفعولها را به یک شیوه نشان نمی دهند. بوسونگ (1985) این پدیده را در برخی از زبانهای ایرانی بررسی کرده است. آیسن (2003) نشانه «را» در فارسی را نشانه ای می داند که به معرفگی و جانداری مفعولها حساس است و این زبان را نمونه ای از زبانهای دارای مفعول نمایی افتراقی می داند. در این مقاله نشان داده ایم برخلاف دیدگاه آیسن (2003)، نمی توان گفت «را» در فارسی فقط طبقه خاصی از مفعولها را همراهی می کند، به سه دلیل: اولا می تواند در طیف معرفگی با همه مفعولها ظاهر شود و حضور آن تاثیری کلامی دارد، دوم اینکه طیف جانداری نقشی در حضور «را» ندارد، سوم اینکه می تواند با مواردی از غیر مفعولها نیز ظاهر شود. پس با در نظر گرفتن این سه مورد، نمی توان دیدگاه آیسن (2003) را در مورد نقش «را» اقتصادی فرض کرد.